Faydaları saymakla bitmeyen, kullanım alanı hayli geniş olan kekik, aromatik kokusu ile farklı bir hava da katıyor. Dünya’nın kekik üretiminin yüzde 75’i Türkiye’den karşılanıyor. Türkiye’nin kekik üretiminin yüzde 90’ından fazlası ise Denizli’den yapılıyor.
Denizli İhracatçılar Birliği (DENİB) Lideri Hüseyin Memişoğlu, Denizli’nin kekik üretiminde dünyanın başkanı olduğunu belirterek, “Kekik ilimiz için değerli bir kıymet olarak karşımıza çıkıyor. Ülkemizin kekik üretiminin yüzde 90’ından fazlası Denizli’de gerçekleştiriliyor. Denizli, İzmir, Manisa üzere vilayetlerimizden değerli bedellerde kekik ihracatı yapılıyor. Ülkemizin yıllık kekik ihracatı 55 milyon dolar düzeyinde. Kekik üretiminde işin mutfağında Denizli’nin önder olduğunu görüyoruz” dedi.
Memişoğlu, kekiğin birebir vakitte tıbbi ve aromatik bitki üretiminde de kıymetli bir eser olduğunu belirterek, “Kekik birebir vakitte esansı ağır olan ve tıbbi eserlerde de kullanılabilen epeyce katma pahalı bir eser. Kekiğin kullanım alanı çok geniş. Dünyanın en ünlü et restoranlarında Denizli kekiğinin kullanıldığını biliyoruz. Bugün itibariyle Türkiye’den 135 farklı ülkeye kekik ihracatı yapılıyor. Dünyanın kekiğinin Denizli’den karşılandığını Avrupa’da, Afrika’da, Orta Doğu’da, Amerika’da ve hatta Uzak Doğu’da vilayetimizde üretilen kekikler hem sofralarda hem de farklı alanlarda yerini alıyor” diye konuştu.
Denizli’nin kekik üretiminde önder pozisyonda olmasının nedenlerine de değinen Memişoğlu, “Denizli’nin kekik üretiminde başkan olmasının en değerli nedeni iklim ve toprak yapısıdır. Denizli’nin iklimi ve toprak yapısı kekiğin yetişmesi için epey elverişlidir. Ayrıyeten Denizli’de kekik üretiminde uzun yıllardır tecrübeli üreticiler bulunmaktadır. Bu da Denizli’nin kekik üretiminde önder olmasını sağlamaktadır” tabirlerini kullandı.
ÜLKEMİZDE BULUNAN KEKİK ÇEŞİTLERİ
Kekik, Türkiye’den ihraç edilen tıbbi aromatik bitkiler ortasında kimyondan sonra ikinci sırada yer almaktadır. Türkiye, dünya genel kekik ihracatında yüzde 70’lik bir hisseye sahiptir. Ülkemizde yüksek rakımlı yerlerde ve yaylalarda yaklaşık 40 farklı kekik çeşidi bulunur. En yaygın yetiştirilen kekik tipleri aşağıdaki üzeredir.
İzmir Kekiği: Halk ağzında yöreden yöreye farklılık göstererek bilyeli kekik, taş kekiği, güve kekiği, peynir kekiği biçiminde de isimlendirilmektedir. İhracatı en çok yapılan ve temel kullanım alanı baharat olan İzmir kekiği, uçucu yağ imalinde ve eczacılıkta da kullanılmaktadır.
İstanbul Kekiği: Halk ortasında kara kekik olarak da bilinir. Türkiye’de doğal olarak da yetişmektedir. Baharat ve çay üretiminde kullanılmasının yanı sıra bu tıp kekiklerden bitki zararlısı böcekleri uzak tutmak için de faydalanılmaktadır.
Toka Kekiği: Dünya’da yalnızca Isparta’nın Sütçüler ilçesinde yetişme alanı bulunan bu kekik çeşidi, yayla kekiği yahut Sütçüler kekiği olarak da bilinmektedir. Kekik yağı ve kekik suyu formunda işlenerek ilaç, kozmetik, parfüm ve sabun üretiminde kullanılan toka kekiği ABD, Avrupa, Hindistan, Kanada ve Japonya’ya ihraç edilmektedir.
Beyaz Kekik: Alanya kekiği olarak da bilinir. Batı ve Güney Anadolu’da kurak yerlerde yetişir. İçerisinde bulunan karvakrol unsurunun akciğer kanserini tedavi ettiği bilimsel çalışmalarla ispat edilmiştir ve daha çok yağ biçiminde tüketimi gerçekleştirilir.
Dağ Kekiği: Halk ortasında Suriye kekiği olarak da bilinir. İsminden da anlaşılacağı üzere dağlarda ve kayalık bölgelerde doğal olarak yetişmektedir. Genelde yemeklerde kekik baharatı olarak kullanılmasının yanında demlenerek çay olarak da tüketilir.
Ülkemizde bu kekik çeşitlerine ek olarak Amanoz kekiği, Akdeniz kekiği, tarla kekiği, karabaş kekik, yabani kekik üzere kekik çeşitleri de yetiştirilmektedir.